JUWENALIA
    BIAŁYSTOK

    Juwenalia rozpoczęte!

    Rozwiń
    Teatr Dramatyczny. Adam Białous i Konrad Szczebiot tworzą...

    Teatr Dramatyczny. Adam Białous i Konrad Szczebiot tworzą „Obławę”. Było czytanie performatywne (zdjęcia)

    Zdjęcie autora materiału

    Jerzy Doroszkiewicz

    Kurier Poranny

    Aktualizacja:

    Kurier Poranny

    Teatr Dramatyczny. "Obława" - czytanie performatywne tekstu Adama Białousa i Konrada Szczebiota w reżyserii Rafała Matusza
    1/27
    przejdź do galerii

    Teatr Dramatyczny. "Obława" - czytanie performatywne tekstu Adama Białousa i Konrada Szczebiota w reżyserii Rafała Matusza ©Jerzy Doroszkiewicz

    Adam Białous i Konrad Szczebiot na podstawie stworzonej przez Białousa opowieści „Śmierć przyszła w lipcu” stworzyli podwaliny pod sceniczną adaptację zbeletryzowanej historii Obławy Augustowskiej.
    Twórcy tekstu posłużyli się sprawdzonym konceptem retrospekcji. Tu w roli narratora postawili nie ofiary, ale ich kata. Zaś reżyserujący czytanie performatywne Rafał Matusz, wykorzystując ten pomysł, rozpisał głos owego negatywnego bohatera na wielogłos.

    - W ten sposób powstała opowieść o rozmywaniu odpowiedzialności – tłumaczył Matusz podczas spotkania z widzami. Nawiązywał do typowego dla PRL-u wymazywana białych plam historii z pamięci Polaków. Bo rzeczywiście, do roku 1987 o Obławie Augustowskiej słyszeli nieliczni. Dopiero wówczas, tu w regonie, miesięcznik „Kontrasty” a później już i prasa lokalna mogły o niej pisać.

    Autorzy scenicznej „Obławy” w formie fleszy – sprawdzonej zresztą w przypadku „Popiełuszki”, pokazują dzieje oddziału sierżanta Władysława Stefanowskiego „Groma”. Wspominają spektakularne akcje, odbijanie więźniów, zdobywanie bydła, broni. Jest też młody entuzjasta walki z komuną. Adam Białous nie ukrywał, że nawiązywał do postaci i wspomnień Mariana Tananisa, który do oddziału „Groma” dołączył jako 16-latek w kwietniu 1945 roku. Żyjący jeszcze żołnierz wyklęty przekazał mu około 20 stron wspomnień, kiedy jako dziennikarz zbierał w rejonie Augustowa wspomnienia osób, które Obława dotknęła bezpośrednio.

    W performatywnym czytaniu nie zabrakło sugestywnych scen przesłuchania, ale też egzekucji na młodym Polaku – konfidencie, który miał donosić NKWD. Można było poznać niesławną historię tzw. Domu Turka w Augustowie,który po II wojnie światowej stał się ubecką katownią.

    Stworzony ze wspomnień i świadectw mieszkańców fresk uzupełniony został o postać generała Wiktora Abakumowa, szefa sowieckiego kontrwywiadu Smiersz, który miał odpowiadać za przeprowadzenie Obławy Augustowskiej. Jego kwestia o tym, by nie powtórzyć błędu z Katynia, dobitnie podkreślała grozę tej niebywałej w powojennej Polsce czystki, nota bene przeprowadzonej rękoma obcych wojsk.

    - To świetny temat dla Pasikowskiego – mówił z uśmiechem reżyser czytania. Rafał Matusz podkreślił, że tekst stworzony został językiem obrazu i apelował do twórców, by poszerzyli portrety psychologiczne swoich bohaterów i dodali nieco dialogów. Rzeczywiście – skąd młodzi ludzie mają wiedzieć, dlaczego część Żołnierzy Wyklętych zwyczajnie nie mogła wrócić do cywila. Chcieliby też pewnie poznać motywy bardzo młodych ludzi, którzy decydowali się w warunkach pokoju iść do lasu, by walczyć z komunistami zamiast uczuć się i liczyć na sukcesy zawodowe.

    Czytanie uważnie obserwowała pani Halina Ślimko, córka jednej z ofiar Obławy. Dziękowała, że ktoś wreszcie potrafił tak przedstawić przez tyle lat zakazywany temat. I podkreślała, że pamięć o ojcu, którego praktycznie nie zdążyła poznać, żyje w niej do dziś.

    - Spektakl piękny, tylko najgorsze, że to była prawda – skwitowała smutno Teresa Stefańska, wnuczka jednej z ofiar Obławy. Prawdopodobnie już jesienią tego roku na deskach Teatru Dramatycznego pojaw się sceniczna wersja udoskonalonego tekstu.

    Czytaj treści premium w Kurierze Porannym Plus

    Nielimitowany dostęp do wszystkich treści, bez inwazyjnych reklam.

    Komentarze (2)

    Wszystkie komentarze (2) forum.poranny.pl

    Najnowsze wiadomości

    Zobacz więcej

    Poranny.pl poleca

    Białystok w 1999 roku - część 2. Zobacz, jakie zmiany zaszły w mieście

    Białystok w 1999 roku - część 2. Zobacz, jakie zmiany zaszły w mieście

    Prognoza ludności 2050. W którym powiecie będzie najmniej mieszkańców? [ZESTAWIENIE]

    Prognoza ludności 2050. W którym powiecie będzie najmniej mieszkańców? [ZESTAWIENIE]

    Mundial w 4K dla klientów Orange

    Mundial w 4K dla klientów Orange

    Dar Młodzieży wypłynął w rejs dookoła świata.

    Dar Młodzieży wypłynął w rejs dookoła świata.